|
1805. Op 21 oktober verslaat de Engelse vloot onder Horatio Nelson
bij het Kaap Trafalgar de Franse-Spaanse vloot.
1810. Het Koninkrijk Holland wordt bij Frankrijk ingelijfd.
November 1813. De Fransen verlaten ons land.
30 november 1813.
Prins Willem Frederik, de zoon van de overleden Willem V, landt bij Scheveningen met een proclamatie waarin hij zegt bereid te zijn het overheidsgezag op zich te nemen. Hij heeft wat problemen met de functie van vorstelijk staatshoofd, maar zwicht voor de eisen van het 'Algemeen Bestuur der Verenigde Nederlanden. Uiteindelijk onderschrijft hij de door de staatssecretarissen Joan Melchior Kemper en Fannius Scholten opgestelde proclamatie, 'wijl de nood van het vaderland dit vordert'.
1814. Begin Restauratie (-1830). Arnhemsche Courant wordt opgericht
16 maart 1815.
'Belgique' ofwel de 'Provinces Belgiques' worden samengevoegd met het Koninkrijk der Nederlanden.
1815. Slag bij Waterloo. Weens Kongres
1 816. 'Stille Nacht, Heilige Nacht' wordt geschreven door de Oostenrijkse kapelaan J. Mohr. Mohr werd in
1792 geboren in Salzburg; een jaar na het overlijden van Mozart. Mohr was een onwettige kind en werd opgevoed in een klooster. Op jonge leeftijd aanvaardde hij het priesterschap, maar hij kreeg
nooit de leiding over een parochie. Omdat hij religieuze liederen in het Duits schreef in plaats van in het Latijn, wekte hij irritaties op biij zijn superieuren. 'Stille Nacht' beleeft zijn premiere in 1818. Mohr
overlijdt in 1848.
1816. 'God zij met ons' verschijnt als randschrift op de gulden. De minister van financiën Six van Oterleek wil de complete vertaling van de brontekst
'Si deus nobiscum quis contra nos', maar dat is te lang voor de gulden.
1817. Jan Cock Blomhoff komt met zijn gezin aan op Decima met het eerste koopvaardijschip dat na de
Napoleontische oorlog naar Japan vaart. Zijn gezin mocht niet blijven en ging meteen retour.
1818. In het Parijse Jardin du Luxembourg worden wedstrijden gehouden voor draisineberijders. Een draisine
is een bestuurbare loopfiets genoemd naar Baron Carl von Drais, een gek verklaarde Duitser die in 1817 zijn
eerste ritje maakte op zijn 'rij-machine zonder paarden'. Zijn idee zou ontleend zijn aan het schaatsenrijden en bestond uit een zitplaats op wielen, die voortbewogen werd door je met je voeten af te zetten.
1828. Bij Neurenberg wordt Kaspar Hauser gevonden. Waarschijnlijk een 'wolfskind'.
1830. Opstand in België. Liberalisme ? Eerste naaimachine door Thimonnier.
 1837.
Louis-Jacques Mande Daguerre maakt de allereerste protretfoto (van Nicolas Huet, schilder in het Natuurhistorisch Museum). Het poseren moet een minuut of twee
hebben geduurd. Daguerre maakte gebruik van een 160 mm objectief en stond zo'n vier meter van Huet vandaan.
1839. Fotografie wordt uitgevonden.
19 april 1839.
Nederland erkent bij het Verdrag van Londen de onafhankelijkheid van België
 1842. Advocaat en procureur Eduard Isaac Asser maakt de eerste Nederlandse foto's (?). Zijn oudst bewaarde foto is een portret van zijn
dochter Charlotte (zijn fotocollectie van 200 afdrukken is sinds 1993 in het bezit van het Rijksmuseum
in Amsterdam).
1844. Twentse Courant wordt opgericht
24 mei 1844. Eerste morseboodschap (What hath God wrought?) wordt
verzonden van het Hooggerechtshof in Washington naar het zestig kilometer verderop gelegen Baltimore. Zie 1872
.
1851. De eerste wereldtentoonstelling in het Crystal Palace in Londen.
Modetijdschriften en naaimachines maken het voor de gegoede burgervoruw mogelijk om naar de laatste Parijse mode gekleed te gaan!
1853. Premiere van Verdi's opera La Traviata in Venetië wordt een fiasco.
1858. De Engelse kleermaker Worth sticht het eerste haute couture-huis in Parijs. keizerin Eugénie behoort tot zijn klanten
1859
. Adolf Willem Storm van 's Gravesande [1817 - 1893] wordt de eerste gekleurde burgemeester van Nederland in het plaatsje Lonneker bij Enschede. Adolf werd in Guyana geboren uit het huwelijk tussen een
inheemse vrouw Charlotte en Cornelis Gerhard Storm van 's Gravesande. Na de dood van zijn vader werd hij op negenjarige leeftijd door zijn tante Constantia Lumea van Pallandt van Beerse met zijn twee oudere broers
naar nederland gehaald.
1864. Onderwijzerszoon Pieter Kluitman start in Alkmaar een drukkerij, boekhandel en uitgeverij.
Zo rond 1875 'Kaapse tijd'. Welvaart voor de joodse diamantwerkers. Amsterdam gaat zich sterk uitbreiden. In de Nes en in de Warmoestraat ontstaat een nachtelijk uitgaansleven. Geleifd oord in de Nes was
café-chantant Victoria van Witkower Gerson. Komiek Michel Solser vierde hier avond aan avond triomfen
Boeken 
Aaltje, volmaakte en zuinige keukenmeid (Odilia Corver, 1803), Aardenburg of de onbekende
volksplanting in Zuid-Amerika - Petronella Moens [1817]. Bijzondere roman over een fictieve kolonie, Atlas van de Zeehavens der Bataafsche Republiek en die van Batavia en Onrust - Cornelis van der Aa
[1805] - Fascimile verkrijgbaar bij Uitgeverij Van Wijnen, Franeker.
Frankenstein, or The Modern Prometheus - Mary Shelley [1818], Ivanoe - Sir Walter Scott [historische roman, 1819],
Kinder- und Hausmärchen - Gebroeders Grimm, Old Mortality - Walter Scott [1816]. Jongeman wordt tegen zijn wil partij in Schotse godsdiensttwissten rond 1700, The Dream - Lord Byron, 1800 < >
1820
Leads/sporen naar de beginjaren van de negentiende eeuw
 August Graf von Platen [1796-1835]. Duits dichter/toneelschrijver. luitenant in Beierse dienst. Nam in
1815 deel aan een veldtocht tegen Napolean. Zie zijn dagboeken, waarin hij ook openlijk schrijft over zijn homosexualitiet.
 Vroege lyriek. 1813 - 1820 van Alexandr Poeskin, vertaald door Hans Boland
Bevat Poesjkins jeugdverzen. Daaronder bevinden zich fraaie elegieen en talloze gedichten opgedragen aan
vrienden en tijdgenoten. De ode "Vrijheid" (1817) zou de directe aanleiding worden voor zijn verbanning uit
Sint-Petersburg. Met zijn mengeling van ernst en spot en zijn superieure verstechniek toont Poesjkin zich hier
reeds in al zijn veelzijdigheid. De vertaling - bijna niets van Poesjkins vroege lyriek is eerder vertaald - is heel vrij, maar weet Poesjkins genialiteit uitstekend te treffen.
|
