geschiedenis - terugblik - logo
link naar site map van terugblik
illustratie - blauwe lijn

index

vóór Christus

0  - 1900

1900 - 1909

1910 - 1919

1920 - 1929

1930 - 1939

1940 - 1949

1950 - 1959

1960 - 1969

1970 - 1979

1980 - 1989

1990 - 1999

2000 - 2009

2010 - 2019

tijdlijn

boeken

film

reizen

links

op zoek naar je oude school?

begin bij
klasgenoten

VOC  - Verenigde Oostindische Compagnie


Beheerste tussen 1600 en 1795 de handel met het Verre Oosten en en nam deel aan de intra-aziatische handel. Had daartoe continu vijftig schepen in de vaart.
Bestuursstructuur en de rechten van de Compagnie waren vastgelegd in het octrooi van 1602, de concessie die de Staten-Generaal aan de VOC verleende.
Was een door en door totalitaire organisatie, waarbij alles ondergeschikt was aan het winstoogmerk op basis van een voortdurend streven naar efficiëntie.

  Ambon : kruidnagelen
  Arabië : Mekka: koffie
  Banda : foelie en nootmuskaat
  Bengalen : opium, salpeter, textiel en zijde
  Ceylon : kaneel
  China :  Kanton: thee
  China : Tonkin: zijde
  Formosa [ nu Taiwan ] :
  India : Coromandel: textiel
  India : Malabar: peper
  India : Suratte: textiel
  Japan : goud, koper en zilver
  Java, Indonesië : koffie en suiker
  Malakka : tin
  Perzië : zijde en goud
  Siam : tin en hertenvellen
  Sumatra : peper
  Tonkin : zijde

De produkten waarop in eerste instantie de meeste winst werden gemaakt waren peper en fijne specerijen zoals nootmuskaat, foelie, kruidnagelen en kaneel. Later kwamen daar nieuwe produkten bij, in de eerste plaats katoenen stoffen en zijde, en verder porcelein, koffie en thee.

1672. Wisselbank in Amsterdam wordt bestormd door particuliere rekeninghouders die hun geld willen opnemen. Magistraten laten de kelders openen waar het geld bewaard wordt. Het bleek er geheel onaangeroerd te liggen, zoals het er al zestig jaar lag. De inernationale reputatie was gered en kon voorlopig niet meer stuk. Wie handel dreef met de VOC was overigens verplicht op zaken te doen via deze Wisselbank [ waardoor altijd grote omzetten ].

In de achttiende eeuw was de VOC verreweg de grootste Nederlandse werkgever geworden. Het aantal werknemers in Azië was vele malen groter dan in Nederland. Een miljoen personen is in dienst van de Compagnie naar Azië vertrokken en ongeveer eenderde is daarvan teruggekeerd.

VOC gaat rond 1790 langzaam tenonder aan futloze bewindvoerders en corruptie.

Wisselbank in Amsterdam wordt meegesleurd in de val van de VOC. Daarbij konden veel onderhands verstrekte leningen niet meer worden afgelost vanwege de stilgevallen handel door de oorlog met Engeland.


Leads / sporen naar de VOC

  Abel Janszoon Tasman   -   zeevaarder-ontdekkingsreiziger in dienst van de VOC
Zette o.a. Tasmanië, Nieuw-Zeeland, Tonga- en Fiji-eilanden op de wereldkaart, geboren 1603 te Lutjegast, gemeente Grootegast, provincie Groningen (NL), overleden 1659 te Batavia (Djakarta), Indonesië
Blauw vierkantje - illu  De geschiedenis van de VOC  -  F.S. Gaastra 

Standaardwerk over de geschiedenis van de VOC. Beschrijft onder meer de samenstelling van het personeel, het boekhoudkundig systeem en de sociale achtergrond van de bewindhebbers. Het broek is rijk geillustreerd.
Hardcover | 192 Pagina's | Walburg Pers | 2002;  ISBN: 9057301849
Blauw vierkantje - illu  De kleurrijke wereld van de VOC
Jubileumboek vertelt over de invloed van de VOC op de Nederlandse samenleving en de wereldhandel. Uitgeverij THOTH, 192 blz. met 150 kleurenillustraties.
Blauw vierkantje - illu  De VOC in bedrijf 1602-1799
Aan de hand van voorwerpen uit de collectie van het Rijksmuseum wordt een beeld gegeven van de Compagnie als handelaar, transporteur, scheepsbouwer, zendeling en machthebber.
Geschreven door Harm Stevens.
Paperback | 95 Pagina's | Walburg Pers | 1998; ISBN: 9057300079
Blauw vierkantje - illu  De zeven reizen van de Jonge Lieve

Door archeoloog en historicus Hans Bonke, uitgeverij SUN)
Blauw vierkantje - illu  Egodocumenten van vrouwen uit de VOC-tijd [1995]
Geschreven door Marijke barend-van Haeften
Blauw vierkantje - illu  Jan Pieterszoon Coen uit Hoorn [1587 - 21 september 1629]
Blauw vierkantje - illu  Heren Zeventien
Blauw vierkantje - illu  Het Amsterdamse hoerdom. Prostitutie in de zeventiende en achttiende eeuw [1996]
Geschreven door Lotte van de Pol
Blauw vierkantje - illu  Het Oost-Indische avontuur. Duitsers in dienst van de VOC  - 1600-1800
Een studie naar het leven van Duiste matrozen en soldaten aan boord van VOC-schepen.
Geschreven door Roelof van Gelder
Uitgever SUN, 1997; ISBN 9061684927; 335 pagina's.
Zie boekbespreking in De Volkskrant van 21 november 1997.
Blauw vierkantje - illu  Koopman in Azië  -  De Handel van de VOC tijdens de 18de eeuw [2000]
Overzicht van de commerciële activiteiten van de VOC in Azië. Welke produkten werden waar gekocht en welke problemen vonden de handelsvaarders op hun pad. Geillustreerd.
Geschreven door Els M. jacobs.
Hardcover | 304 Pagina's | Walburg Pers | 2000; ISBN: 9057301180
Blauw vierkantje - illu  Maritiem en Juttersmuseum in Oudeschild op Texel   
Blauw vierkantje - illu  Met Vriend die God geleide
Het Nederlands-Aziatische postvervoer ten tijde van de verenigde Oost-Indische Compagnie.
Proefschrift van de historicus Perry Moree. Walburg Pers, 287 blz. [1999]
Blauw vierkantje - illu  Ronselaars voor de VOC in Enkhuizen omstreeks 1700 [1995]
Geschreven door Marc van Alphen
Blauw vierkantje - illu  Varen om peper en thee. Een korte geschiedenis van de VOC
In het kort de geschiedenis van de Verenigde Oostindische Compagnie. centraal staat de reis van een Oost-Indiëvaarder
Geschreven door Els Jacobs
Paperback | 96 Pagina's | Walburg Pers | 2001;  ISBN: 9057300397 .

Blauw vierkantje - illu  Dutch Asiatic Shipping in the 17th and 18th centuries [Vol 1, 1979]
Eerste deel van een driedelige reeks. Wordt beschouwd als het belangrijskte en meest complete werk over het scheepvaartbedrijf van de Compagnie. bevat een lijst van alle VOC-reizen naar Azië en een keur aan statistische informatie.
Geschreven door J.R. Bruijn, F.S. Gaastra, I. Schoffer en Nijhoff
Te verkrijgen via het Instituut voor Nederlandse Geschiedenis in Den haag, telefoon 070 - 3156444


Links  Blauw vierkantje - illu

Blauw vierkantje - illu  VOC 2002   -   officiële website Stichting Viering 400 jaar VOC
Agenda met alle geplande activiteiten in het kader van het jubileumjaar.

Blauw vierkantje - illu  Algemeen Rijksarchief
Database met namen van van mensen die tussen 1700 en 1794 aan boord gingen van schepen die naar de Oost voeren. De namen zijn afkomstig uit scheepssoldijboeken.
Blauw vierkantje - illu  Atlas Mutual Heritage
Databank over de VOC. O.a. oude afbeeldingen van handelsposten van de VOC
Blauw vierkantje - illu  Batavia Werf in Lelystad
Van alles over het VOC-schip de Batavia dat op de werf is herbouwd
Blauw vierkantje - illu  Instituut voor Nederlandse Geschiedenis
Het Instituut voor Nederlandse Geschiedenis (ING) maakt deel uit van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Het ING vervult een taak op het terrein van de infrastructuur van de wetenschappelijke bestudering van de geschiedenis van Nederland. Deze positie komt tot uitdrukking in de soort publicaties: tekstedities, onderzoeksgidsen, repertoria, naslagwerken en het in stand houden van een tijdschrift.
Blauw vierkantje - illu  VOC-Kenniscentrum in Leiden
O.a. een dwarsdoorsnede van de Batavia en een geillustreerde lijst van de belangrijkste handelsproducten.

 

illustratie - blauwe lijn

disclaimer
 

(C) 1998-2013 0308 -  Studio 15