|
Driekoningen
Begin januari vierden wij thuis Driekoningen. Volgens de Bijbel kwamen de drie wijzen (later koningen)
met hun geschenken naar de stal in Bethlehem.
Balthazar gaf Jezus mirre, een parfum waarmee doden werden ingewreven, om aan te geven dat Jezus zou lijden en sterven.
Van Melchior
kreeg Hij goud, ten teken dat Hij de koning der koningen zou zijn.
Kaspar bracht wierook mee, ten teken dat Jezus geëerd zou worden.
Bijbel
Mt. 2:1-11
Lk. 2:8-20
Er zijn twee aanbiddingen van de pasgeboren Jezus beschreven: één door Mattheüs en één door Lucas.
Lucas beschrijft dat in de buurt van de stal waar Jezus net was geboren er herders 's nachts bij hun
kudde waakten. Er kwam een engel bij hen die ze van de geboorte vertelde. Hij werd gevolgd door wat Lucas een "hemelse legermacht" noemt, die God loofde. De herders gingen daarop naar de stal en aanbaden
Jezus en Maria.
Mattheüs beschrijft hoe er wijzen uit het Oosten in Jeruzalem kwamen, die een ster hadden gevolgd. Zij vroegen naar de Koning der Joden tot grote ontsteltenis van de zittende koning Herodes.
Die stuurde ze door naar Bethlehem waar volgens de profetie een leider voor Israël zou opstaan. Hij vroeg ze verslag uit te brengen zodat hij het kind ook eer zou kunnen bewijzen.
In Bethlehem vonden de
wijzen de plaats waar het kind was de ster. Zij aanbaden het met goud, wierook en mirre. Door God gewaarschuwd gingen ze niet terug naar Herodes, maar direct naar hun eigen land.
Driekoningen is het feest
waarmee de 'Kerstkring' van 12 dagen, die met de nachtmis op kerstavond begint, wordt afgesloten. Na deze datum nog kerstversiering in huis hebben, brengt volgens de overlevering ongeluk. Thuis ging hij dan
ook de 31ste op de brandstapel voor het huis.
In de Middeleeuwen duurde het feest soms 8 dagen. In sommige landen (waaronder Spanje) wordt Driekoningen nog steeds uitvoerig gevierd. Het is voornamelijk een
kinderfeest wat veel weg heeft van het Sinterklaasfeest. Een paar weken voor Driekoningen schrijven kinderen een brief naar de drie koningen waarin ze vertellen wat ze graag willen hebben. Op 6 januari zijn er
optochten waarbij de koningen snoepgoed naar de kinderen gooien. Er wordt een driekoningenbrood gebakken met een boon erin. Wie de boon vindt, is die dag de baas. Kinderen gaan verkleed als koningen en met een ster
zingend langs de deuren om snoep op te halen. Na de optocht zetten ze hun schoenen onder de kerstboom. Ook worden er 'geschenken' voor de koningen en hun kamelen neergezet (cognac, mandarijnen, walnoten en
water). Lieve kinderen vinden de volgende dag kado's onder de boom, stoute kinderen een zakje houtskool (gelukkig van suiker gemaakt).
In Italië krijgen kinderen met Driekoningen ook kadootjes in hun schoen
of kous. Ook hier krijgen stoute kinderen steenkool. De kadootjes worden niet door de drie koningen gebracht, maar door een lelijke, oude, maar vriendelijke heks: La Befana. Het verhaal hier achter: La Befana
had het te druk had om de Wijzen uit het oosten te ontvangen. Voor straf is ze nu eeuwig op zoek naar het kindje Jezus en laat in elk huis een kadootje achter voor het geval het kindje daar mocht zijn.
Liedje
Wij komen van Oosten
Wij komen van Oosten, wij komen van ver.
A la berline postiljon.
Wij zijn er drie koningen met een ster.
A la berline postiljon.
Van cher ami tot in de knie.
Wij zijn drie koningskinderen.
Sapater trok naar Vendelo, van cher ami.
Baker- en Kinderrijmen [bij het kaarsje springen]
't Keersken, 't keersken onder de been,
En al die daar niet over en kan,
Die weet er niet van.
-----
Wie daar meê doet?
Van avond
Met een kaarsje
Aan deur;
Over 't kaarsje,
Lik mijn aarsje,
Hi, ha, hop! -
-----
Keuningskaarsje!
Lik mijn aarsje!
Keuningskaarsje, beentje!
Al wie daar niet over en kan,
Die gooi ik met een steentje. -
-----
Driekoningen, driekoningen!
Koopt mij een nieuwe hoed,
Mijn oude is versleten;
Mijn vader mag 't niet weten,
Mijn moeder heeft geen geld;
Is dat niet slecht gesteld?
Verhalen / info m.b.t. Driekoningen
 'Lekker weertje koekepeertje' door Carry Slee en Dagmar Stam. Zie blz. 226.
'Drie koningen' door Kurt Baumann.
'Sneeuwman' pak me dan, door Carry Slee en Dagmar Stam.
'Een ster over de grens' door Ineke Verschuren.
Nederlandse volksgebruiken bij hoogtijdagen van: Dr.C.Catherina van de Graft en Dr.Tjaard W.R.de Haan
. Prisma boeken No.1814. Uitg. Het Spectrum Utrecht/Antwerpen ISBN 90 274 0941 2, Uitgave van 1978. Het boekje is eerder uitgegeven in de Heemschut-serie in 1947
Naar index feesten die wij vier(d)en
|
