|
3 januari. Het gebruik van de lettertypes Fraktur en Süterlin [ in 1935 in het onderwijs ingevoerd ] worden op voorspraak van Hitler verboden als verachte 'Schwabacher Judenlettern'.
8 januari. Baden-Powell [ 1857 ], Brits grondlegger van scouting, overlijdt. Zie Wikipedia.
10 januari.
Vanaf vandaag moeten alle joodse inwoners van Nederland zich laten registreren.
20 januari. Franklin D. Roosevelt ingezworen als Amerikaans president.
6 februari.
Auke Adema wint de zevende Elfstedentocht.
10 februari. Het eerste nummer van het illegale Parool verschijnt.
20 februari. Vlaams
tekenaar-beeldhouwer George Minne [ 1866 ] overlijdt. De thema's, die Minne in zijn symbolistische stijl verwerkte, waren vooral: ascetische jongelingen, de pieta's en moeder en kind. Zijn
beroemdste werk, De Knapenfontein, is in Folkwang Museum in Essen te bezichtigen.
25 februari.
Februaristaking in Amsterdam uit protest tegen twee razzia's, maar wordt hard neergeslagen [ negen doden en vierentwintig zwaargewonden ].
13 maar.
Bernardus IJzerdraat (49), organisator ven een van de eerste verzetsgroepen in de Tweede Wereldoorlog in Nederland, "De Geuzen" in Rotterdam, wordt samen met 17 anderen op de Waalsdorpervlakte bij Scheveningen gefusilleerd. Zie Wikipedia en Nationaal archief.
26 mei. Joodse musici mogen niet langer in Nederlandse orkesten spelen.
4 juni.
Wilhelm II, ex-keizer van Duitsland [ 1859 ] overlijdt in Doorn. Deze telg uit het Huis Hohenzollern was van 1888 tot 1918 de laatste koning van Pruisen en de derde en laatste keizer van het Duitse Keizerrijk. Zie Wereldoorlog1418.nl, Jaarlijkse herdenking in Doorn en Wilhelm-der-zweite.de.
22 juni. Hitlers troepen vallen Rusland binnen [ Operatie Barbarossa ].
12 juli.
Nederlandse politieke partijen worden verboden.
18 juli. Studentenorganisaties in Nederland verboden. 
20 juli.
Cor Wals (alias de Slingerplant) wordt in een tenue met SS-tekens Nederlands kampioen stayeren in het volgepakte Olympisch stadion. Tijdens zijn
ereronde wordt hij door het publiek bekogeld met zitkussentjes.
3 september. Joodse straathandelaren niet langer welkom op Amsterdamse
markten. Voor hen worden vier aparte markten aangewezen.
7 december. Amerikaanse marinebasis Pearl Harbor wordt uit het niets door Japanse vliegtuigen aangevallen.
8 december.
Verenigde Staten verklaart de oorlog aan Japan.
8 december. Nederland beschouwt zich in staat van oorlog met Japan.
Na hevige protesten van het Duitse front [ Tobrioek ] over het niet meer laten
horen van het liedje Lili Marlene, gezongen door Lale Andersen, wordt het een vast onderdeel van het avondprogramma na tien uur [soldatenzender Belgrado].
Ook de geallieerde soldaten weten het lied te waarderen [maar dan gezongen door Marlene Dietrich], waardoor het liedje uitgroeit tot een wapen in de propagandaoorlog.
 Boeken
Ciske de Rat - Piet Bakker, Nederlands beschaving in de zeventiende eeuw - Johan Huizinga.
Eerste 'Heer Bommel en Tom Poes' - Marten Toonder ?
Lost between the Stars - Robert Heinlein, The Black Stallion - Walter Farley [klassiek kinderboek over de
relatie tussen een jongetje en zijn paard], The Dry Salvages - Eliot,
Debuut Franse schrijver Jean Genet met 'Le condamné a mort', opgedragen aan de in 1939 ter dood
veroordeelde en onthoofde 20-jarige Maurice Leporge.
Films
Above Suspicion (VS, Richard Thorpe). Spionagefilm met Joan Crawford, Fred MacMurray en Conrad Veidt, Along the Rio Grande
(VS, Edward Killy). Western met Tim Holt, Citizin Kane (VS, Orson Welles). Een van de beste films ooit gemaakt, Dumbo
(VS, Ben Sharpsteen). Klassieke Disney-tekenfilm. Over een vernederd olifantje met grote oren, Footsteps in the Dark (VS, Lloyd Bacon). Misdaadkomedie met Erroll Flynn, Hellzapoppin'
(VS, Harry G. Potter, 84 min.). Bijzondere komedie!, High Sierra (VS, Raoul Walsh), Lady for a Night (VS, Leigh Jason). Kostuumthriller met Joan Blondell,
Lady from Louisiana (VS, Bernard Vorhaus). Ona Munson valt voor advocaat John Wayne, Mr. and Mrs. Smith (VS, Alfred Hitchcock). Komedie met Carole Lombard en Robert Montgomery,
Red River Valley (VS). Met Roy Rogers, Sergeant York (VS, Howard Hawks). Pacifistische boer [Gary Cooper] moet noodgedwongen meevechten in WO I. Eerste Oscar voor Cooper,
Sheperd of the Hills (VS, Henry Hathaway). Naar roman van Harold Bell Wright over gespannen vader-zoon-relatie. Met John Wayne, Suspicion (VS, Alfred Hitchcock). Melodramatische thriller
met Joan Fontain en Cary Grant, The Maltese Falcon (VS, John Huston). Regiedebuut van Huston. Verfilming van Dashiel Hammets detective. Humphrey Bogard als Sam Spade,
 |
Muziek
Als sterren flonk'rend aan de hemel staan - Ramblers [& Marcel Thielemans], Boogie Woogie Bugle Boy - Andrew Sisters, Chattanooga Choo choo
- Glenn Miller Orchestra [& Tex Beneke, Paula Kelly & Modernaires], Cloak and Dagger (VS, Fritz Lang). Gary Cooper op zoek naar door nazi's gekidnapte atoomgeleerde,
Dag schatteboutje - Ramblers [&Wim Poppink], Deep in the Heart of Texas - Heidi Horace Band, Drum Boogie - Gene Krupa band [& Irene Day], Green Eyes
- Jimmy Dorsey Orchestra [& Helen O'Connell & Bob Eberly], La Mer - Charles Trenet, Let's get away from it all - Tommy Dorsey [& Frank Sinatra], Lili Marlene
- Lale Andersen/Liselotte Wielke, San Antonio Rose - Bing Crosby, Stardust - Artie Shaw, Take the A train - Duke Ellington, The white Cliffs of Dover - Kay Kyser,
We'll meet again - Vera Lynn, Yes Indeed - Tommy Dorsey [& Sy Oliver & Jo Stafford],
1940 < > 1942
Leads/sporen naar de veertiger jaren
 Plaats delict : Nederland - J.A. Blaauw
In 'Plaats Delict: Nederland' beschrijft ex-commissaris van Rotterdam J.A. Blaauw zeven geruchtmakende moordzaken met in totaal 11 slachtoffers. Eén van de behandelde moordzaken gaat over een
seriemoordenaar die in 1941 en 1960 3 moorden pleegde. Verder komen o.a. een dubbele roofmoord in Culemborg en een plattelandsdrama waarbij drie stropers worden vermoord door een jachtopziener ter
sprake.
Mode uit de veertiger jaren - Patricia Baker & R. Price
Modebepalende gebeurtenissen in dit tijdvak waren de rantsoenering, bezetting en bevrijding. Ook
Hollywoodsterren, teenageridolen, jazzmuzikanten en modeontwerpers spelen een belangrijke rol binnen de
maatschappelijke context van het kleedgedrag. De nadruk valt vooral op Engeland, Frankrijk en Amerika. De vele foto's en afbeeldingen in kleur en zwart/wit geven een helder historisch beeld.
|
